Kuzgi butash: Bog' va uzumzorlarni qishga tayyorlash bo'yicha qo'llanma

O'zbekistonning issiq va quruq iqlimida bog'dorchilikda butash ishlari o'ziga xos yondashuvni talab qiladi. Kuzgi butash asosan uzumzorlar va rezavor mevali butalar uchun juda muhim, chunki bu o'simliklarni qishki tinim davriga to'g'ri tayyorlashga yordam beradi.

Uzum va tokzorlarni butash

Uzum va boshqa tok o'simliklarini erta bahorda butash tavsiya etilmaydi, chunki bu davrda "tok yig'lashi" kuzatiladi. O'simlik ko'p miqdorda shirali moddalarni yo'qotadi va zaiflashadi. Shuning uchun tokni kuzda, barg to'kilganidan keyin butash eng maqbul vaqt hisoblanadi. Siz o'zingiz tanlagan shaklga qarab (yoysimon yoki kordon) butashni amalga oshirishingiz mumkin.

Rezavor mevali butalar

Smorodina, qulupnay va jiyda kabi butalarni kuzda butash juda qulay. Ularning kurtaklari bahorda juda erta uyg'onadi, shuning uchun kuzgi butash ishlarini o'z vaqtida bajarish xavfsizroqdir. Eski va quruq novdalarni tubidan kesib tashlang. Bu o'simlikning yorug'lik olishini yaxshilaydi va kasalliklarning oldini oladi.

Malina parvarishi

Oddiy malinani hosil yig'ib olingandan so'ng, yozning oxirida butash kerak. Ikki yillik hosil bergan novdalarni yer sathigacha kesib tashlang. Agar buni kuzgacha qoldirgan bo'lsangiz, darhol bajaring. Remontant (takroriy hosil beruvchi) malinani esa kuzda butunlay yer sathigacha kesish qishlash uchun eng yaxshi usul hisoblanadi.

Meva daraxtlari bo'yicha maslahat

Olma va nok kabi mevali daraxtlarni shakl berish uchun butashni bahorda o'tkazish afzal. Biroq, kuzda daraxtdagi soyada qolgan va hosil bermaydigan novdalarni olib tashlash mumkin. Muhim qoida: novdani to'g'ridan-to'g'ri tanasidan emas, balki 15 sm uzunlikdagi "qo'riqchi novda" qoldirib kesing. Bu qishda sovuqning daraxt tanasiga o'tishiga to'sqinlik qiladi. Bahorda esa bu qoldiqni to'liq kesib tashlash mumkin.

Kuzgi butashdagi xatolar va maslahatlar

• Asboblar tozaligi: Har doim o'tkir va dezinfeksiya qilingan qaychilardan foydalaning.
• Ob-havo: Butashni havo harorati +4°C dan yuqori bo'lganda o'tkazing.
• Xatolik: Mevali daraxtlarning katta shoxlarini kuzda kesmang, bu ularning qishda muzlashiga olib kelishi mumkin.
• Gigiyena: Kesilgan kasallangan novdalarni bog'dan tashqariga chiqarib yo'q qiling, ularni kompostga tashlamang.

Manba: SuperSadovnik (maqola)